De novo, ante a miña falta de experiencia como profesora, plantéxome posibles melloras que ofrecer reflexionando sobre a experiencia que si teño como alumna. E un dos aspectos nos que sempre reparei é esa obviedade de organizar as clases por idades. Por suposto, o feito de que nin se plantexe unha organización distinta é porque ten un sentido positivo, que é favorecer que tódolos rapaces crezan e se desenvolvan ao mesmo ritmo, na procura de equilibrio e igualdade social. Pero o problema que lle vexo é que os profesores fácilmente dan por feito que, unha vez organizados os grupos por idades, entón xa tódolos alumnos son iguais. E non porque non se percaten das distintas variables (o ritmo á hora de aprender, o punto de partida, a motivación, a estimulación recibida fora da escola, os modelos e referentes, etc...), senón porque é moi complicado aportar unha atención realmente personalizada con grupos de trinta alumnos.
As linguas estranxeiras son, ademais, unha das materias que penso que se pode ver máis afectada por esta homoxeinización. Cando un rapaz vai a clases extraescolares de matemáticas, ou de lingua, química, ... non é porque se lle da moi ben e quere avanzar máis (polo menos, non é o habitual), senón porque necesita reforzo (ese reforzo que a escola non lle pode ofrecer porque, como dicía, o ensino non é personalizado); pola contra, hai rapaces que van a clases de inglés porque necesitan reforzo, pero tamén polo motivo contrario de aproveitar que son bos para aprender máis do que lles ensinan na escola (porque, para eles, tampouco son clases personalizadas). Entón, o resultado é que despois, nas aulas, xúntanse trinta nenos de niveis moi dispares, e isto non se aproveita para que uns aprendan dos outros e os outros adquiran novas competencias (como aprender a ensinar), senón que hai un nivel medio establecido e tanto o que lle faltan recursos como o que lle sobran deberá recurrir a clases extraescolares.
O que quero dicir é que a clave para ofrecer un ensino de calidade a tódolos alumnos non a vexo na homoxeinización das aulas (como si defendía o ministro Wert), senón nos recursos: grupos máis pequenos que ofrezan aos profesores a capacidade de conectar cos alumnos, de comprender as súas necesidades, de probar distintas estratexias, de renovarse e, sobretodo, a motivación que todo esto implica. E respecto a este tema, atopo moi interesante o seguinte artículo da revista XL Semanal, que abarca un modelo de escola do que falamos nunha das nosas clases: as escolas unitarias.
Os catro testimonios de maestros rurais que aquí nos encontramos coinciden en afirmar que ese gran e temido incovinte da heteroxeneidade de idades e niveis na aula súplese e con creces gracias á cercanía que ofrecen os grupos pequenos. Supón un gran esforzo por parte do profesor programar clases nas que manteñas a todos ocupados e con actividades grupais que interesen tanto a pequenos como a maiores, moita enerxía e paciencia. Pero os aspectos fundamentais nos que coinciden en sinalar como a chave do éxito de estas escolas son, en primeiro lugar e como xa dixen, o número reducido de alumnos, unha clara vocación por parte do profesor (frente aos que estudan maxisterio por ser un grado máis accesible), a continua innovación e renovación metodolóxica, manter a ilusión e motivación dos alumnos ofrecéndolles responsabilidades (coma no método Montessori), a disposición de medios tecnolóxicos avanzados, a idea de transmitir tanto contidos coma valores, materias interdisciplinares (educación física, plástica e ecoloxía) e, por último, todos sinalan tamén ese enriquecemento persoal da heteroxeneidade: cando eres o pequeno asistes ao que máis adiante aprenderás e tes aos maiores coma bos referentes, e cando eres o maior aprendes a ensinar e a ser paciente, de maneira que chegas ao instituto cun nivel de madurez maior ca o dos nenos procedentes de colexios urbanos. Estos profesores invirten moitas horas e esforzo no seu traballo pero todos coinciden en que o seu éxito e recoñecemento, conseguir esa desexada ensinanza personalizada, non só lles recompensa, senón que lles motiva a seguir investigando e probando novas ideas.
Ningún comentario:
Publicar un comentario